Show Notes
بخش عمده قسمت ۲۵۱ پادکست هفتگی فکت‌نامه مربوط به مرور مقاله‌ها و فکت‌چک‌هایی است که به اعتراضات سراسری دی‌ماه ۱۴۰۴ ایران ارتباط دارد. این اعتراضات از روز هفتم دی آغاز شد و تا زمان انتظار این اپیزود، اوج‌گیری آن همچنان ادامه دارد. ماجرای عکس معروف روزهای نخست اعتراضات ۱۴۰۴، انتساب دو ویدیوی قدیمی به اعتراضات اخیر و ادعای نادرست پیوستن پلیس به مردم در لردگان از جمله فکت‌چک‌های این هفته‌اند. ضمن اشاره به ویدیوی معروفی از اعتراضات گسترده مردم آبدانان، توضیح می‌دهیم که ممکن است چند نفر از مردم این شهر در خیابان حضور یافته باشند و در ادامه نیز درباره مکان‌یابی ویدیوهای اعتراضات اخیر صحبت می‌کنیم. حمله نیروهای امنیتی به بیمارستان ایلام و شلیک گاز اشک‌آور به محوطه بیمارستان سینا در تهران، از جمله مهمترین رویدادهای اعتراضات سراسری اخیر بود که درباره هر دو توضیح می‌دهیم. انتشار عکس ساختگی در ساعات اول بازداشت نیکلاس مادورو، اشاره‌ای به بودجه سال آینده، وضعیت قیمت گوشت وارداتی در ایران و اوضاع فروش نفت ایران طی امسال و سال‌های اخیر، از دیگر سوژه‌های این قسمت هستند.
00:01:00 مقدمه 00:03:58 تصویر معروف اعتراضات اخیر تهران، ربطی به تایلند ندارد 00:08:11 ادعای نادرست کشته‌شدن اسماعیل قریشوندی در اعتراضات ۱۴۰۴ 00:12:37 استفاده از تصویر قدیمی به عنوان تصاویر اعتراض‌های دی ۱۴۰۴ 00:14:15 ادعای نادرست پیوستن نیروی انتظامی به معترضان در شهر لردگان 00:17:01 ابعاد حضور مردم آبدانان در اعتراضات ۱۶ دی ۱۴۰۴ 00:23:05 درباره مکان‌یابی ویدیوهای اعتراضات اخیر 00:27:19 در بیمارستان ایلام چه گذشت؟ 00:34:02 دانسته‌ها و ابهام‌ها درباره شلیک گاز اشک‌آور در بیمارستان سینا 00:38:49 عکس منتسب به بازداشت نیکلاس مادورو، ساختگی است 00:42:03 ادعای گمراه‌کننده پزشکیان درباره رشد بودجه سال ۱۴۰۵ 00:46:26 تاثیر حذف ارز ترجیحی روی قیمت گوشت در ایران 00:51:27 نگاهی به آخرین آمار تولید و صادرات نفت 00:58:58 کامنت‌ها
پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و نادر صمدی تهیه‌کننده پادکست است. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: جدول موضوعات پیشنهادی برای تمرین فکت‌چکینگ فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه لینک سابستک فکت‌نامه تصویر معروف اعتراضات اخیر تهران، ربطی به تایلند ندارد ادعای نادرست کشته‌شدن اسماعیل قریشوندی در اعتراضات ۱۴۰۴ استفاده از تصویر قدیمی به عنوان تصاویر اعتراض‌های دی ۱۴۰۴ ادعای نادرست پیوستن نیروی انتظامی به معترضان در شهر لردگان ابعاد حضور مردم آبدانان در اعتراضات ۱۶ دی ۱۴۰۴ در بیمارستان ایلام چه گذشت؟ دانسته‌ها و ابهام‌ها درباره شلیک گاز اشک‌آور در بیمارستان سینا عکس منتسب به بازداشت نیکلاس مادورو، ساختگی است ادعای گمراه‌کننده پزشکیان درباره رشد بودجه سال ۱۴۰۵ تاثیر حذف ارز ترجیحی روی قیمت گوشت در ایران نگاهی به آخرین آمار تولید و صادرات نفت کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس
More from فکت‌نامه | Factnameh
در قسمت ۲۹۲ پادکست هفتگی فکت‌نامه ابتدا ادعای شاخ‌دار دبیر شورای عالی فضای مجازی درباره موضوع قطع اینترنت در ایران را بررسی می‌کنیم. صحبت‌های عجیب حجت عبدالملکی با موضوع گرانی و عادی بودن اقتصاد ایران، موضوع دیگری است که به آن پرداخته‌ایم. ادعای سازمان مجاهدین درباره عملیاتی در تهران، بهانه انتشار تصاویری در شبکه‌های اجتماعی شده و ما دو موردشان را بررسی کرده‌ایم. تصاویر پرتکرار و پربازدید منسوب به گوشی‌های آیفون در آب‌های خلیج فارس، ادعای آزمایش مین هوایی سپاه و عکس منتسب به اسارت نیروهای سپاه به دست آمریکایی‌ها، از دیگر موضوعات این هفته است. ویدیوهایی از برافراشتن پرچم‌های فلسطین بر فراز برج پیزا در ایتالیا و برج ایفل در فرانسه و ویدیویی که به شلیک پلیس فرانسه به معترضان نسبت داده شده، از سوژه‌های این اپیزود هستند.
آیا می‌دانستید تعداد «دانشگاه‌های معتبر» در ایران از تعداد کل دانشگاه‌ها در بریتانیا، آلمان، کانادا و بسیاری از کشورهای توسعه‌یافته بیشتر است؟ آیا می‌دانستید در بودجه سالانه بیش از ۱۷۵ دانشگاه و مرکز تحقیقاتی ردیف بودجه ثابت دارند؟ آیا می‌دانستید نسبت بودجه وزارت علوم و دانشگاه‌ها به ازای هر دانشجو، سه‌ونیم برابر بودجه آموزش و پرورش به ازای هر دانش‌آموز است؟در سی‌امین قسمت پادکست «هزارداستان بودجه»، با نگاهی انتقادی سراغ دانشگاه‌ها و آموزش عالی در ایران رفته‌ایم.هزارداستان بودجه در کست‌باکسپادکست هفتگی فکت‌نامه در کست‌باکسهزارداستان بودجه در سایت رادیو فرداقانون بودجه ۱۴۰۵
در قسمت ۲۹۱ پادکست هفتگی فکت‌نامه ابتدا درباره ماجرای طاعون در روسیه و ادعاهایی که درباره آن مطرح شده، توضیح می‌دهیم. مصاحبه یک نماینده مجلس درباره اعطای ۱۱۰ هکتار از زمین‌های چابهار به افغانستانی‌ها جزو پرواکنش‌ترین موضوعاتی بود که در هفته گذشته بررسی کردیم. دو تصویر از کتاب‌هایی با نقشه «جهان ترک» که در ترکیه به چاپ رسیده، حاشیه‌هایی ایجاد کرده است. در این قسمت توضیح داده‌ایم که ماجرای این کتاب‌ها چیست. واکنش گمراه‌کننده عباس عراقچی به فهرست تازه هواگردهای آسیب‌دیده آمریکا، موضوع دیگری است که به آن پرداخته‌ایم. در ادامه این قسمت، درباره عکس‌هایی توضیح داده‌ایم که از سقوط بوستر یک موشک پدافندی در منطقه‌ای مسکونی در قشم منتشر شده بود. در روزهای اخیر ادعاهای نادرست متعددی درباره اعتراضات فرانسه به شکل گسترده در ایران منتشر شده و در این اپیزود چندین مورد آن را مرور می‌کنیم.
در قسمت ۲۹۰ پادکست هفتگی فکت‌نامه ابتدا به بررسی نامه‌ای می‌پردازیم که با استناد به آن ادعا شده مجوز کشتار و توزیع گوشت اسب و الاغ و قاطر در ایران صادر شده است. تورم مواد خوراکی در ایران همچنان بحرانی است. در این قسمت توضیح داده‌ایم که آمارهای رسمی درباره وضعیت شهریور چه می‌گویند. انتشار اخبار و تصاویر منتسب به توقیف یک شناور زیرآبی بی‌سرنشین در ایران، موضوع یکی از مقاله‌هایی است که این هفته مرور می‌کنیم. انتصاب احسان خاندوزی به سمت رئیس کارگروه بررسی‌های اقتصادی دفتر رهبر جمهوری اسلامی، دلیلی شد تا کمی درباره دیدگاه‌های اقتصادی این وزیر سابق اقتصاد صحبت کنیم. ایران‌اینترنشنال گزارشی درباره یک جاسوس موساد در ایران منتشر کرده، اما برخی درباره فرد مورد اشاره در ایران گزارش برداشت اشتباهی داشته‌اند، که درباره آن توضیح می‌دهیم. بروز اعتراضات در فرانسه و نگرانی از شیوع احتمالی طاعون در روسیه، بهانه انتشار ادعاهای نادرستی شده که چند مورد آن را در این اپیزود مرور خواهیم کرد. ادعاها درباره کشته‌شدن دومین خواهر عباس عراقچی، انتساب یک ویدیو به برخوردهای جدید گشت ارشاد و ویدیویی که با ادعای حمله شیمیایی تازه به مدارس تهران منتشر شده، سوژه‌های فکت‌چک‌های کوتاه این هفته‌اند.
در شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها مطالب زیادی درباره رویداد «سوپرال‌نین‌یو» (ال‌نینو) و تاثیر آن در افزایش بارش‌ها و احتمال وقوع سیل و رویدادهای شدید آب‌وهوایی منتشر می‌شود.در بیست و نهمین قسمت پادکست هزارداستان بودجه، به بهانه این اخبار، سراغ موضوع «مدیریت بحران» در بودجه رفتیم تا به این سوال پاسخ دهیم که ایران چقدر آماده رویارویی با بحران‌های طبیعی است؟البته پیش از آن، به این مساله هم اشاره کردیم که در میان این همه مساله و بحران، وسط جنگ، تنگه هرمز، محاصره اقتصادی، ممنوعیت پرواز، قیمت دلار و …، حالا چرا سوپرال‌نین‌یو؟هزارداستان بودجه در کست‌باکسپادکست هفتگی فکت‌نامه در کست‌باکسهزارداستان بودجه در سایت رادیو فرداقانون بودجه ۱۴۰۵