نهم: تنباکو، بخش 2

در این قسمت به کودتای ناموفق محمدعلی شاه در انتهای آذر 1286 می‌پردازیم و شرایط کشور در هفته‌های بعد از آن را هم مرور می‌کنیم. نقل قولهای مستقیم از این منابع : نامه شاه به مجلس در 8 آذر و پاسخ مجلس به آن، مذاکرات مجلس در 8 دی، و تلگرافهای ولایات در پاسخ به شیخ فضل‌الله نوری، همه از روزنامه مجلس گزارش کاردار سفارت انگلیس از ملاقات با ناصرالملک، گزارش همان فرد از رفتار مترجم روسیه در دربار، هر دو از اسناد وزارت امور خارجه انگلیس شرح وقایع روزهای 23 تا 25 آذر، از روزنامه حبل‌المتین تهران تلگرافهای یزد و تبریز به تهران در پاسخ به کودتای 25 آذر از کتاب «واقعات اتفاقیه در روزگار» اثر شیخ مهدی شریف کاشانی شعر اشرف‌الدین گیلانی درباره کودتای 25 آذر از روزنامه نسیم شمال منابع برای مطالعه بیشتر: تاریخ انقلاب مشروطه از احمد کسروی ایدئولوژی نهضت مشروطیت جلد 2 از فریدون آدمیت حیات یحیی جلد 2 از یحیی دولت‌‎آبادی لینک برای فرم پرسشهای دوستان شنونده: https://forms.gle/WBNXyBdydPxZ4o2Z8

در این قسمت وقایع پس از ترور اتابک را مرور می‌کنیم که شامل تغییر رییس مجلس، تصویب متمم قانون اساسی و پایان یافتن فتنه شیخ فضل‌الله نوری می‌شود. علاوه بر این نگاهی هم به معاهده انگلیس و روسیه می‌کنیم و بودجه جدید مصوب مجلس را هم مرور مختصری می‌کنیم. نقل قولهای مستقیم از این منابع: گزارش مذاکرات مجلس در روزهای 5 تیر، 4 مهر، 12 آبان، 23 آبان و 5 آذر همگی از روزنامه مجلس نامه از طرف شیخ فضل‌الله و پاسخ مجلس از روزنامه مجلس معاهده روسیه و انگلیس پیرامون ایران از اسناد سفارت انگلیس مقاله در نقد معاهده روسیه و انگلیس از روزنامه حبل‌المتین تهران منابع برای مطالعه بیشتر: تاریخ انقلاب مشروطه از احمد کسروی ایدئولوژی نهضت مشروطیت جلد 1 از فریدون آدمیت لینک برای فرم پرسشهای دوستان شنونده: https://forms.gle/WBNXyBdydPxZ4o2Z8

در این قسمت واقعه ترور نخست وزیر ایران، امین‌السلطان اتابک را مرور می‌کنیم که یکی از مهمترین وقایع در دوران مجلس یکم مشروطه بود. نقل قولهای مستقیم از این منابع: خاطرات عون‌الممالک از ملاقات با امین‌السلطان اتابک، از «فکر آزادی و مقدمه نهضت مشروطیت» اثر فریدون آدمیت گزارش جلسه مجلس در 9 شهریور از روزنامه مجلس گزارش میرزا فضلعلی آقا از روز ترور اتابک، از «بحران دموکراسی در مجلس اول: خاطرات و نامه‌های میرزا فضلعلی آقا تبریزی» به اهتمام غلامحسین میرزاصالح خاطرات یحیی دولت‌آبادی از ترور اتابک، از «حیات یحیی» جلد دوم خاطرات حیدر عمواوغلی از ترور اتابک، از «حیدر عمواوغلی» اثر اسماعیل رایین منابع پژوهشی برای مطالعه بیشتر: ایدئولوژی نهضت مشروطیت، جلد 2، فریدون آدمیت فکر آزادی و مقدمه نهضت مشروطیت، فریدون آدمیت ترورهای سیاسی در ایران، سهراب یزدانی به درخواست یکی از شنوندگان لینک جستجوی یکی از اسناد مربوط به سفارت انگلیس در ایران پیرامون دوره مشروطه را اینجا گذاشتم: https://discovery.nationalarchives.gov.uk/details/r/C4267112 لینک برای فرم پرسشهای دوستان شنونده: https://forms.gle/WBNXyBdydPxZ4o2Z8

در این قسمت به بست‌نشینی شیخ فضل‌الله نوری در اعتراض به جنبش مشروطه می‌پردازیم و حمایت مخفیانه محمدعلی شاه از او را هم مرور می‌کنیم. علاوه بر این، شروع تجاوز مرزی نیروهای عثمانی به خاک ایران تا نزدیک شهر ارومیه را هم بررسی می‌کنیم. نقل قولهای مستقیم از این منابع: گزارش اسپرینگ-رایس از ملاقاتش با محمدعلی شاه از اسناد وزارت خارجه انگلیس شرح مذاکرات مجلس در روزهای 14 تیر و 14 مرداد از روزنامه مجلس نامه پیرامون خرید یک دستگاه چاپ برای شیخ فضل‌الله از روزنامه حبل‌المتین تهران نامه سرگشاده شیخ فضل‌الله از کتاب لوایح شیخ فضل‌الله نوری به کوشش هما رضوانی منابع پژوهشی برای مطالعه بیشتر: ایدئولوژی نهضت مشروطیت، فریدون آدمیت، جلد 1 لوایح شیخ فضل‌الله نوری، به کوشش هما رضوانی لینک برای فرم پرسشهای دوستان شنونده: https://forms.gle/WBNXyBdydPxZ4o2Z8 به سایت جدید ما، «ماجرای ایران» سری بزنید. مشترکان غیرهمراه می‌توانند نسخه صوتی قسمتهای آتی پادکست را یک هفته زودتر از موعد پخش از داخل سایت ماجرای ایران گوش کنند. https://majera.xyz آدرس اینستاگرام ماجرای ایران: https://www.instagram.com/majerayeiran آدرس سایت ماجرای ایران: https://majera.xyz/ حساب اینستاگرام ماجرای ایران: https://www.instagram.com/majerayeiran/ Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

در این قسمت هم، مثل قسمت قبل، به جای ادامه وقایع‌نگاری مشروطه به بحث مختصری می‌پردازیم پیرامون یک کتاب، به نام «اصول علم ثروت ملل یا اکونومی پلتیک» که از زبان فرانسوی به دست محمدعلی ذکاءالملک فروغی به فارسی ترجمه شد و یک سال قبل از تشکیل مجلس مشروطه در تهران منتشر شد. اهمیت اصلی این کتاب در باز کردن مباحث روز علم اقتصاد اروپایی در میان جامعه روشنفکران ایران است. لینک برای فرم پرسشهای دوستان شنونده: https://forms.gle/WBNXyBdydPxZ4o2Z8 به سایت جدید ما، «ماجرای ایران» سری بزنید. مشترکان غیرهمراه می‌توانند نسخه صوتی قسمتهای آتی پادکست را یک هفته زودتر از موعد پخش از داخل سایت ماجرای ایران گوش کنند. https://majera.xyz آدرس اینستاگرام ماجرای ایران: https://www.instagram.com/majerayeiran آدرس سایت ماجرای ایران: https://majera.xyz/ حساب اینستاگرام ماجرای ایران: https://www.instagram.com/majerayeiran/ Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.